NDVI (Normalize Edilmiş Fark Bitki Örtüsü İndeksi), herhangi bir alanda yer alan bitki örtüsünün genel yoğunluğunu ve sağlıklı veya sağlıksız olma durumunu analiz ederek ortaya koyan en temel uzaktan algılama indeksidir.
NDVI Uzaktan Algılama (NDVI Remote Sensing)
NDVI uzaktan algılama (NDVI remote sensing), araziye fiziksel olarak gitmeye gerek kalmadan uydu görüntülerinin çeşitli bantları kullanılarak bitki örtüsündeki değişimlerin izlenmesini sağlar. Uydular, yeryüzüne yolladıkları elektromanyetik dalgalara verilen yanıtları alıcılar vasıtasıyla toplar. Bu teknoloji sayesinde, insan gücüyle ulaşılması çok zor ve maliyetli olan devasa alanların bile bitki örtüsü haritaları kolaylıkla oluşturulabilmektedir.
NDVI Formülü (NDVI Formula)
NDVI formülü, uydu görüntülerindeki Yakın Kızılötesi (NIR) ve Kırmızı (RED) bantların yansıma değerlerinin birbirine oranlanmasıyla, NDVI = (NIR - RED) / (NIR + RED) matematiksel işlemi kullanılarak hesaplanır. Normal ve sağlıklı bir bitki, kırmızı ışığı emip görünür ışını soğururken, NIR (yakın kızılötesi) ışınını çok yüksek oranda yansıtır. Ancak bitki susuz kaldığında veya strese girdiğinde bu durum değişir; kırmızı ışığı daha çok yansıtırken NIR yansıması ciddi oranda düşer.
NDVI Skalası (NDVI Scale)
NDVI skalası, formülün hesaplanması sonucunda ortaya çıkan ve -1 ile +1 değerleri arasında değişen bir indeks aralığıdır. Çalışılan bölgedeki indeks değerleri +1'e doğru yaklaştıkça o alanda yoğun ve sağlıklı bir bitki örtüsü olduğu; değerler -1'e doğru yaklaştıkça ise bitki örtüsünün zayıfladığı veya tamamen sağlıksız olduğu anlaşılır.
NDVI Haritalaması (NDVI Mapping)
Elde edilen indeks değerlerinin görsel bir analiz sunabilmesi için amaca uygun renk paletleriyle (genellikle kırmızıdan yeşile doğru) sınıflandırılması işlemine NDVI haritalaması denir. Bu sınıflandırmadaki eşik değerleri sabit bir kural değildir; yapılan çalışmanın amacına, bölgenin iklimine ve bitki türüne göre tamamen değişiklik gösterir. Sadece genel bir örnek vermek gerekirse; 0'dan düşük değerler su, taş, yol veya ölü bitkileri; 0 ile 0.33 arası zayıf/sağlıksız bitkileri; 0.33 ile 0.66 arası orta dereceli bir bitki sağlığını; 0.66 ve üzeri ise çok yoğun ve sağlıklı bir bitki örtüsünü ifade edebilir.
Uydu görüntülerini kullanarak kendi projelerinizde profesyonel düzeyde NDVI analizi yapmak ve bu sınıflandırmaları en doğru şekilde kurgulamak için MapMind’ın sunduğu ArcGIS Pro, QGIS ve MapInfo Pro Eğitimlerine katılabilirsiniz.
CBS’de NDVI (NDVI in GIS)
Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve uzaktan algılama yazılımları kullanılarak uydu görüntülerinin işlenmesiyle CBS’de NDVI analizleri yapılır. Bu işlemi yaparken, verisi kullanılan uydunun türüne göre bant sıralamalarına çok dikkat etmek gerekir. Örneğin; Landsat 8 uydusunda RED (Kırmızı) bant 4. sırada, NIR bant ise 5. sırada yer alırken, Sentinel-2 uydusunda RED bant 4. sırada, NIR bant ise 8. sırada bulunur.
Tarımda NDVI Analizi
1973 yılından bu yana ekin sağlığını hızlıca değerlendirmek için kullanılan en başarılı araç tarımda NDVI analizidir ve gelişen drone teknolojileriyle günümüzde çok daha erişilebilir hale gelmiştir. Bu analiz, bir tarladaki sağlıksız veya susuz kalmış ekinleri, insan gözünün fark edebilmesinden yaklaşık iki hafta önce tespit etmenizi sağlar. Böylece hastalık veya zararlı gibi sorunlar büyümeden erken müdahale edilebilir; üstelik tarlanın içinde ATV gibi taşıtlarla gezilip sağlıklı ekinlere zarar verilmesinin önüne geçilerek doğrudan sorunlu alana nokta atışı gidilmesi sağlanır.